Hoe zeg je “geslaagd” in het Engels?

“Ik ben geslaagd voor mijn examens” is in het Engels “I have passed my exams”, maar een spandoek met het woord “passed!” erop, dat staat heel raar en zal niet goed begrepen worden.

In het Engels zeg je ook “I have graduated high school/ secondary school”, en een diploma uitreiking is een “graduation ceremony”. Maar ook “graduated!” zou heel raar staan. (Bovendien is het niet waar, want als je hebt gehoord dat je je examen hebt gehaald, dan ben je nog niet “graduated”, dat ben je pas als je je diploma hebt gekregen.)

Die traditie met de vlag uithangen en eventueel een spandoek met “geslaagd” erop is dan ook een typisch Nederlandse traditie. Dat doen ze in Engelstalige landen niet.

Er is dus geen letterlijke vertaling voor op een spandoek. Enkele alternatieve suggesties:

“Goodbye high school!”

“No more high school!”

“No more … (vul hier je stomste schoolvak in)!”

“I’ve passed my exams!” / “[Name] has passed his/her exams!” (beetje suf wel, deze, hoor)

Heb je nog een ander goed idee? Ik hoor het graag in de comments!

Andere Engelse vertalingen voor “geslaagd”

Misschien ben je op dit artikel terechtgekomen omdat je de succesvolle tiener in je leven een kaart wil sturen. Dan heb je natuurlijk niets aan het bovenstaande verhaal. Hieronder nog wat andere vertalingen.

Hoera, geslaagd! (op een kaart voor een ander)Congratulations on passing your exams!
I’m so stoked you passed your exams! (VS)
You passed your exams, I’m so proud of you!
Yay, no more high school!
Ze is geslaagd voor haar examen.She has passed her exam.
She has succesfully completed her examination.
Hij is geslaagd voor zijn rij-examen.He passed his driving exam.
He passed his driving test.
Ik ben erin geslaagd die moeilijke taak te volbrengen.I have succeeded in completing that difficult task.
I have succesfully completed that difficult task.
I have been able to complete that difficult task.
Wat een geslaagd feest.What a succesful party.
What a great party.
Wat een geslaagd evenement.What a succesful event.
What a well-organised event.
Wat een geslaagde presentatie.What a succesful presentation.
What a good presentation.
What a well-executed presentation.

Spotlight Saturday

Elke zaterdag is het op deze site Spotlight Saturday. Ik bespreek dan een woord of uitdrukking uit de actualiteit. Zie je een Nederlandse term voorbijkomen in het nieuws dat goed op deze site zou passen? Laat het me weten in de comments!

Heddwen Newton is docent en vertaler Engels.

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.

Bron foto: flickr.com/photos/dennism2, public domain

Hoe zeg je “eraan toe zijn” in het Engels?

echt aan vakantie toe

Anouk schreef op mijn contactpagina:

“Ik zou zo graag een echt passende vertaling hebben voor ‘ik ben er echt heel erg aan toe’.”

Anouk, ik moet je teleurstellen, hij staat hieronder in de tabel, maar ik heb geen goede vertaling kunnen vinden. Wat mij betreft hebben we er dus weer eentje te pakken: een onvertaalbare Nederlandse uitdrukking. Maar wie weet leest er iemand mee die een goed idee heeft, mijn comments staan open!

Betekenis 1: ik ben aan vakantie toe

In deze betekenis betekent “eraan toe zijn” dat je behoefte hebt aan iets.

Je zegt in het Nederlands “ik ben zo aan vakantie toe” als je veel behoefte hebt aan vakantie. Je bent moe, je hebt er lang op gewacht, je wil eigenlijk niet langer wachten want je hebt het nodig. Je bent er klaar voor. Je bent eraan toe.

In deze betekenis is “eraan toe zijn” verdomd lastig te vertalen. Ik heb hieronder een paar pogingen gedaan maar zeker over die laatste twee ben ik niet tevreden. Als iemand een goed idee heeft, ik hoor het graag in de comments!

Ik ben echt aan vakantie toe.I really need a holiday (UK)/ vacation (US).
I could really use a holiday/ vacation.
Ik zou op kamers gaan wonen als ik jou was. Je bent eraan toe.I’d move out if I were you. It’s time.
(…) You’re ready.
(…) You could use the privacy.
(…) You need to have your own place.
Je mag altijd langkomen om te praten als je eraan toe bent.You are always welcome for a chat whenever you’re ready.
(…) when you feel up for it.
(…) in your own good time.
(…) when you feel ready.
Ik geef mijn dochter geen smartphone, daar is ze nog niet aan toe.I’m not giving my daughter a smartphone, she’s not old enough.
(…), she’s not responsible enough yet.
John is aan pensioen toe.Moeilijk te vertalen
John is ready to retire.
Ik ben er echt heel erg aan toe.Moeilijk te vertalen
I could really use that … [datgene waar je aan toe bent].
I really need that …
I just really need a break/ a change / a holiday.

Betekenis 2: ik ben er slecht aan toe

Voor niet-Nederlandstalige moeilijk te begrijpen, voor ons een peulenschil: gebruik je “eraan toe zijn” net iets anders in de zin, dan gaat het ineens over je huidige situatie, en eigenlijk alleen als die slecht is.

In deze betekenis is de vertaling minder moeilijk.

Overigens past Anouks zinnetje ook in deze betekenis, hij kan namelijk op twee manieren opgevat worden. In dit geval is de vertaling wel makkelijk – ik heb hem onderaan gezet. (Maar ik denk niet dat Anouk op deze betekenis doelde.)

Zij is er net zo aan toe als ik.She’s in the same position as me.
She’s in the same boat as I am.
Her situation is just as … as mine.
Zo, jij bent er slecht aan toe.Well, you’re in bad shape.
Well, you’re in a bad state.
Well, you’re in a bad way.
Well, you’re in a bad situation.
Well, you’re in dire straits. (= ernstige nood)
Die auto is er slecht aan toe.The car is in bad shape.
The car is in poor condition.
Ik ben er echt heel erg aan toe.I’m in a really bad state.
I’m doing really badly. (Een Amerikaan zou zeggen: “I’m doing really bad”)

Help je mee dit artikel te verbeteren?

Ik ben ook maar een mens, en soms heb ik iets mis. Weet jij een vertaling die ik nog niet had verzonnen, of heb je iets anders over dit artikel aan te merken? Ik hoor het heel graag! Laat het me hieronder weten, of stuur een mail naar info (a) hoezegjeinhetEngels.nl. Ik pas zo nodig mijn artikel aan, zodat bezoekers aan mijn site altijd de best mogelijke informatie krijgen!

Heb je een moeilijk te vertalen woord?

Is er een woord of uitdrukking waarvan je altijd denkt “hoe zeg ik dat nou in het Engels?” Laat het me dan weten! Dat kan gewoon hieronder in de comments of op mijn contactpagina.

Heddwen Newton is docent en vertaler Engels.

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.

Bron foto: Andrea Piacquadio, Pexels

Hoe zeg je “inhoudelijk” in het Engels?

Aardig wat inhoudelijke inhoud

Het was een van mijn eerste posts op deze site, “inhoudelijk”. Voor mij is dit namelijk één van de meest onvertaalbare Nederlandse woorden. Ik vind het dan ook gek dat het nooit een populair artikel is geworden.

“Inhoudelijk” is nu met Rutte en zijn sms-jes in het nieuws, dus mag hij in de herkansing voor de Spotlight Saturday.

Ik heb het artikel wat herschreven, maar heb voor de vertalingen die ik in 2019 had verzonnen geen noemenswaardige toevoegingen kunnen verzinnen. Voor ideeën in de comments ben ik altijd dankbaar!

Wat betekent “inhoudelijk”?

Laten we eerst proberen “inhoudelijk” in het Nederlands uit te leggen. Als iets “inhoudelijk” is, dan gaat het over de inhoud, en niet over andere aspecten.

Als je het bijvoorbeeld hebt over een contract, en je wilt zeggen dat er “inhoudelijke wijzigingen” zijn geweest, dan bedoel je dat de wijzigingen zijn aangebracht in datgene waar het contract echt over gáát. Niet alleen wijzigingen in spelling, lettertype, of opmaak, en ook meer dan het verbeteren van een paar zinnen.

Wat is het probleem?

“Inhoudelijk” is één van de moeilijkste Nederlandse woorden om naar het Engels te vertalen. Er is gewoon geen goede tegenhanger in het Engels.

Wat het extra moeilijk maakt, is dat “inhoudelijk” in het Nederlands soms best wollig is in betekenis. Want wat is een “inhoudelijk onderwerp”? Ieder onderwerp heeft tenslotte inhoud…

Hoe vertaal je “inhoudelijk” het beste naar het Engels?

Een mogelijke vertaling is “substantive” of “of substance“. (bijvoorbeeld “inhoudelijke veranderingen” > “substantive changes”). “Substantive” betekent “wezenlijk”. Zijn “wezenlijke veranderingen” hetzelfde als “inhoudelijke veranderingen”? Ik weet het niet zo goed. Maar ik hoor wel vaak Engelstaligen dit woord gebruiken in een zin waar we in het Nederlands “inhoudelijk” zouden gebruiken. Dus als je het echt niet weet, is dit de veiligste vertaling.

Als het gaat om het woord “inhoudelijk” is mijn belangrijkste tip om na te denken wat je écht wilt zeggen. Probeer je zin in het Nederlands anders te formuleren, en vertaal de nieuwe zin dan naar het Engels. Vaak kun je het woord “inhoudelijk” gewoon weglaten. Probleem opgelost!

Soms wordt “inhoudelijk” gebruikt terwijl eigenlijk “belangrijk” bedoeld wordt. Dan is de vertaling natuurlijk “important“.

Hieronder een paar vertaalpogingen:

Ik wil het er graag inhoudelijk over hebbenI want to stop talking about the how and start talking about the what.
Let’s talk about the facts.
Let’s talk about the specifics.
Let’s talk about the actual subject-matter.
Let’s talk about the issues at hand.
Let’s leave the organisational stuff for now and talk about the subject of our meeting.
Ik ben er niet inhoudelijk op ingegaan.I didn’t talk about the specifics.
I didn’t engage with the specifics.
een inhoudelijk onderwerp (in de zin van een belangrijk onderwerp)a weighty subject (belangrijk en zwaarwegend)
an important subject
the facts
a meaningful subject
Er zijn wat inhoudelijke wijzigingen geweest.Niet te vertalen. “There have been some changes to….”
Laten we het over de inhoudelijke aspecten hebben.Let’s talk about what it is that we actually want to do.
Let’s talk about the specifics.
We hebben een nieuw plan, maar ik kan er inhoudelijk nog niet zoveel over zeggen.I can’t say much about the details.
I can’t give much meaningful information.
I can’t talk about specifics.
Ik heb dat boek nog niet gelezen, ik kan er inhoudelijk niet zoveel over zeggen.I haven’t read that book yet, I can’t say much about the contents.
(…), I can’t tell you exactly what it’s about.
We hebben een inhoudelijk plan opgesteld. (Let op: dit is geen goed Nederlands.)We have drawn up a detailed plan.
We have drawn up a comprehensive plan.
We have drawn up a strategic plan.
We have drawn up a plan of operations.
Ik heb een inhoudelijke vraag.Niet te vertalen. “I have a question about ….”

Ruttes verhaal is tot nu toe nog niet echt opgepikt door de internationale pers. Ik vond alleen deze vertaling in de Malay Mail. Het is een lelijke vertaling, maar ik kan zelf ook geen betere verzinnen…

Welke vertalingen vind ik niet zo goed?

Een verkeerde vertaling, die door veel woordenboeken wordt gegeven, is “in terms of contents”. Ten eerste klinkt dat gewoon superlelijk, en ten tweede is het zulk raar Engels dat lezers of toehoorders het (vrees ik) niet zullen begrijpen. Bij “contents” denk ik eerder aan een inhoudsopgave.

Heb je een vraag?

Heb jij een zin met het woord “inhoudelijk” en wil je weten hoe je die naar het Engels vertaalt? Of ben je het niet met me eens? Laat het me weten in de comments! Ik probeer snel te reageren.

Een verdediging van het woord “inhoudelijk”

Hierboven beschrijf ik dat “inhoudelijk” vaak wordt verward met “belangrijk”. Toch vind ik dat het woord veel bestaansrecht heeft, en dat het raar is dat er geen goede Engelse tegenhanger is.

Ik heb bijvoorbeeld weleens de term “inhoudelijke vraag” gebruikt. Na een hoorcollege nam onze docent vragen aan van studenten. Veel mensen staken een vinger op, en alle vragen gingen over organisatorische zaken. “Wanneer is de deadline voor ons essay?”, “Moeten we hoofdstuk 3 voor het tentamen kennen?”, dat soort werk. Toen ik aan de beurt was, leidde ik mijn vraag in door te zeggen “Ik heb een inhoudelijke vraag.” Op deze manier wilde ik aan de docent en mijn klasgenoten aangeven dat mijn vraag ging over de inhoud van het hoorcollege.

Heddwen Newton is docent en vertaler Engels.

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.

Bron foto: flickr.com/photos/herestanding, CC BY 2.0

Hoe zeg je “jarig” in het Engels?

Als het je verjaardag is, dan ben je jarig. Maar het Engels heeft zo’n mooi woord niet, en dat is niet vreemd, want het is bijna uniek dat wij zo’n feestelijk bijvoeglijk naamwoord hebben voor verjaren. Dat bleek tenminste uit een twitterdraadje een tijdje geleden.

Hoe vertaal je “jarig” het beste naar het Engels?

Niet, dus. Je zult het anders moeten oplossen.

Ik ben morgen jarig.It’s my birthday tomorrow.
I turn 36 tomorrow.
Voel je je al jarig?niet te vertalen
Do you feel like a birthday boy/girl yet? (dit is de beste optie, denk ik)
Do you feel like it’s your birthday? (ze gaan je heel raar aankijken, denk ik)
Have your people made you feel special? (komt niet zo aardig over)
Do you feel celebrated? (zal snel verkeerd begrepen worden)
Heb je een beter idee? Ik hoor het graag in de comments!
De jarige job.The birthday girl / boy (kan ook als de persoon in kwestie al wat ouder is)
Pssst, Tanja is vandaag jarig.Psst, it’s Tanja’s birthday today.
Ik houd niet van jarig zijn.I don’t like celebrating my birthday, I don’t like knowing it’s my birthday, and I don’t like getting older. (Want voor mijn gevoel zitten al die drie ideeën tegelijk in dat ene korte zinnetje.)

Heb je een moeilijk te vertalen woord?

Is er een woord of uitdrukking waarvan je altijd denkt “hoe zeg ik dat nou in het Engels?” Laat het me dan weten! Dat kan gewoon hieronder in de comments of op mijn contactpagina.

Heddwen Newton is docent en vertaler Engels.

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.

Bron foto: profivideos, Pixabay

Hoe zeg je “met een sisser aflopen” in het Engels?

Hoe zou dat aflopen? Met een knal, of met een sisser?

Utrecht in het nieuws! De Utrechtse politie postte op zijn Instagram over een vier-jarig jongetje dat er in zijn uppie met de autosleutels op uit ging om een stukje te rijden en het nieuws werd opgepikt door de nationale én internationale media.

Het verhaal “liep met een sisser af”, in andere woorden, er is niets ergs gebeurd, maar dat had wél gekund. Ik zag dat de Engelstalige media dit vertaald hadden met “with a sizzle”, wat ik geen goede vertaling vond, maar toen ik in deze Nederlandse uitdrukking dook, bleek dat het een bijzonder lastig te vertalen geval te zijn!

Vlaams versus Nederlands

Het blijkt dat mijn uitleg hierboven van “met een sisser aflopen” een Nederlandse uitleg is. In Nederland betekent “met een sisser aflopen” dat iets geen ernstige gevolgen heeft (terwijl dat wel had gekund). In België betekent het dat iets op een teleurstelling of een mislukking uitloopt.

Vrijwel omgekeerde betekenissen dus!

Die sisser verwijst overigens naar vuurwerk dat niet knalt, maar een sissend geluid maakt. Het is maar waar je dat vuurwerk afsteekt, denk ik dan.

Nederlanders zeggen blijkbaar: “Oh jee, vuurwerk in huis! Dat had naar kunnen knallen, gelukkig was het uiteindelijk maar een sisser” terwijl Belgen zeggen “Hee, kijk, vuurwerk, wat leuk! (2 minuten later) Oh, ik had gehoopt op mooie knallen, maar het was maar een sisser, wat een teleurstelling.” (Dit heb ik zelf bedacht, maar het lijkt me zo.)

Hoe vertaal je “met een sisser aflopen” voor Nederlanders het beste naar het Engels?

The Guardian en The Independent kiezen voor “it ended with a sizzle“, maar dat vind ik geen goed gelukte vertaling. Bij “sizzle” denk ik aan het geluid dat een worst maakt in een pan. Een duik in een Engelstalig corpus leert mij ook dat het geen gebruikte uitdrukking is. Ik denk dat Engelstaligen “it ended with a sizzle” niet goed zullen begrijpen.

Er is ook geen andere leuke Engelse uitdrukking die hetzelfde betekent. Ik pleit daarom voor een saaie vertaling in de trant van “he was lucky, it could have been much worse.” of “it could have ended in tears, but it didn’t“.

In het verhaal van het jongetje hierboven hadden ze ook kunnen kiezen voor “all’s well that ends well” (=eind goed, al goed).

In bepaalde contexten is “to blow over” een goede vertaling – een situatie leek vervelend te worden, maar gelukkig is men het kort daarop weer vergeten.

To get off lightly” betekent dat je een zware straf had kunnen krijgen, maar dat de straf uiteindelijk wel meevalt. In sommige contexten dus ook een mogelijke vertaling.

Maar goed, je zult het met me eens zijn dat alle mogelijke vertalingen niet echt het sjeu hebben van het origineel, en/of erg beperkt inzetbaar zijn. Ik ben met geen enkele vertaling echt tevreden, en zet daarom deze uitdrukking in mijn categorie “vrijwel onmogelijk te vertalen”.

Hoe vertaal je “met een sisser aflopen” voor Belgen het beste naar het Engels?

Als iets op een teleurstelling of mislukking uitloopt, dan hebben Engelstaligen ineens wel wat uitdrukkingen om uit te kiezen. Zou Nederland vol zitten met optimisten terwijl België en de hele Engelstalige wereld vrij pessimistisch is? Wie weet!

Een vergelijkbare uitdrukking met dezelfde beeldtaal van een teleurstellend stuk vuurwerk is “to go up in smoke“. “Her dreams went up in smoke.”

Een andere optie is “it all came to nothing“. We had high hopes for that project, but it all came to nothing. Of “it was a let-downWe had high hopes for that project, but in the end, it was a let-down.Well, that was an anticlimax. Of natuurlijk het letterlijke “it was a disappointment” of “we were disappointed” of “we were disillusioned“. (disillusioned = teleurgesteld)

Een leuke uitdrukking om mee te spelen is misschien “to be all dressed up with nowhere to go“. Je had je op iets verheugd, maar dat gaat nu niet door.

Ze passen niet allemaal in alle contexten, hier twee voorbeelden:

We hadden ons verheugd, maar het event werd afgelast, dus de avond liep met een sisser af.We were looking forward to it, but the event was cancelled, so it was quite a let-down.
(…), so it was a bit of an anti-climax.
(…), so we ended up being all dressed up with no place to go.
(…), so we ended up being quite disappointed.
Haar droom om astronaut te worden liep met een sisser af.Her dreams to become an astronaut went up in smoke.
Her dreams all came to nothing.

Deze vertalingen vind ik niet zo goed

Behalve het “to end with a sizzle” dat ik hierboven besprak en niet erg gelukt vind, zie ik ook veel de vertaling “to fizzle out”. Deze vertaling is zowel voor de Nederlandse als voor de Belgische betekenis niet juist. “To fizzle out” betekent dat er langzaamaan minder energie in iets zit, dat bijvoorbeeld een roddel langzaam uitsterft omdat de interesse verloren gaat. “Een langzame dood sterven” of “langzaam uitdoven” zou je in het Nederlands zeggen.

Interest in the Segway simply fizzled out. After the hype of the early 2000, the strange two-wheeled vehicle is an oddity on the street nowadays.

Help je mee dit artikel te verbeteren?

Ik ben ook maar een mens, en soms heb ik iets mis. Weet jij een vertaling die ik nog niet had verzonnen, of heb je iets anders over dit artikel aan te merken? Ik hoor het heel graag! Laat het me hieronder weten, of stuur een mail naar info (a) hoezegjeinhetEngels.nl. Ik pas zo nodig mijn artikel aan, zodat bezoekers aan mijn site altijd de best mogelijke informatie krijgen!

Spotlight Saturday

Elke zaterdag is het op deze site Spotlight Saturday. Ik bespreek dan een woord of uitdrukking uit de actualiteit. Zie je een Nederlandse term voorbijkomen in het nieuws dat goed op deze site zou passen? Laat het me weten in de comments!

Heddwen Newton is docent en vertaler Engels.

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.

Bron foto: flickr.com/photos/laffy4k, CC BY 2.0

Hoe zeg je “meldpunt” in het Engels?

Er is in het Engels niet één handige term voor een online meldpunt
Online meldpunt van het Britse Gov.uk

Wat is een meldpunt?

Een meldpunt is een website, een telefoonnummer of een fysiek kantoor waar je een probleem kunt melden. Dat kan een heel ernstig probleem zijn, zoals een meldpunt voor huiselijk geweld, maar vaak gaat het over overlast, zoals vuurwerkoverlast of als er iets kapot is in je straat.

In Nederland kan een meldpunt soms ook een politieke functie hebben, dan wordt er geen hulp geboden na je melding, maar dan gaat het erom in kaart te brengen hoe vaak een bepaald probleem voorkomt.

Wat is het probleem?

De vertaling die het vaakst voor “meldpunt” wordt gegeven is “hotline“, maar die kun je in het Engels eigenlijk alleen gebruiken als het om een telefoonnummer gaat. Het is ook intussen een wat ouderwets woord geworden, en de betekenis is niet helemaal eenduidig.

Hoe vertaal je “meldpunt” het beste naar het Engels?

In het geval van een persoonlijk probleem waarbij persoonlijke hulp nodig is, zoals zelfmoordgedachtes, of zorgen om de mogelijke mishandeling van een kind, gebruik je het woord “helpline“. In dit geval kan het óók om een website gaan. Gebruik je een “helpline”, dan krijg je hulp.

Wil je bv misbruik alleen melden, maar hoef je zelf geen hulp, dan zeg je “tipline“. Een kliklijn is in het Engels ook een “tipline”.

Anders moet je het doen met “website where you can report a problem“, of je moet er “omheen praten”, hieronder geef ik wat voorbeelden.

Het meldpunt kan 24 uur per dag bezocht worden.The online form can be accessed 24 hours a day.
The website can be accessed 24 hours a day.
You can report an issue at any time.
Je kunt bellen met het meldpunt, of een e-mail sturen.You can report your problem by phone, or send an email.
You can call the helpline, or send an email. (alleen als er daadwerkelijk direct persoonlijke hulp geboden wordt)
Dit is het meldpunt vuurwerkoverlast.Loud or dangerous fireworks in your neighbourhood? Report your issues here.

Hoe noemen Engelstalige meldpunten zichzelf?

Maar een ander woord voor “meldpunt” is er niet echt. Het is interessant om te zien hoe bijvoorbeeld deze Amerikaanse meldpunt-software, waarmee burgers kunnen melden dat er iets kapot is in hun stad, nergens een vergelijkbaar woord gebruikt. Idem deze Britse site. (De officieele term is in dit geval “civic reporting software“, maar dat is geen term die een leek zou gebruiken, en verwijst naar dit specifieke geval van een gemeentelijk meldpunt voor kapotte infrastructuur.) Een gemeld probleem heet dan een “incident report” of “service request”.

Dit Engelse meldpunt voor geluidsoverlast schrijft simpelweg “report a noise problem“. In Australië vond ik “reporting form“.

Hoe vertalen Nederlandse meldpunten zichzelf naar het Engels?

We hoeven niet altijd het wiel zelf uit te vinden, dus ik dacht, laat ik eens kijken naar bestaande vertalingen van Nederlandse meldpunten.

Meldpunt Mores, die laatst in het nieuws was vanwege veel meldingen na het gedoe met The Voice, noemt zichzelf in het Engels een “disclosure office“. Dit is geen bestaande term in het Engels, en ik vrees dat veel Engelstaligen het niet zullen begrijpen. In de UK is “disclosure” een juridische term die gaat over inzicht in bewijsmateriaal bij een rechtszaak, dat is dus iets heel anders. Maar ja, er is geen goede vertaling en je moet wat, dus ik begrijp deze keuze wel.

Het ministerie van Gezondheidszorg kiest “report centre“, de Europese Unie voor “reporting centre“. Ik zou als Engelstalige niet weten wat daarmee bedoeld wordt, maar goed, ook hier: je moet wat. Andere EU vertalingen zijn “reporting point” (idem dito), “hotline“(zie hieronder) of “disclosures office“(met die “s”erachter vind ik hem beter dan zonder, maar het blijft geen bestaande term).

Meldpunt Vreemdelingendetentie kiest “hotline“, dat is een telefoonnummer, zoals hier bovenaan besproken.

Meldpunt Lareb geeft geen Engelse vertaling, maar praat eromheen. Internationaal bedrijf Deloitte noemt “Speak Up” op hun Nederlandstalige site een meldpunt (onderaan) maar op de Engelstalige site is er geen Engelstalig tegenhanger voor dit woord te vinden.

Ik ben met geen enkele optie tevreden, en markeer “meldpunt” dan ook hierbij als “vrijwel onvertaalbaar“.

Help je mee dit artikel beter te maken?

Ik vond dit een hoofdbreker, en ik ben niet echt tevreden, dus als iemand een goede vertaling weet: ik hoor het graag in de comments!

Heddwen Newton is docent en vertaler Engels.

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.

Bron foto: eigen werk. Gebruik is vrij, maar wel graag met een verwijzing naar deze site.

Hoe zeg je “haantje de voorste” in het Engels?

Ik kreeg op mijn contactpagina een vraag van Ricardo om “haantje de voorste” te bespreken. Bij dezen!

Wat betekent “haantje de voorste”?

Als je “haantje de voorste” bent, dan ben je overal als eerste bij. De eerste in de rij, de eerste die een nieuw product uitprobeert, de eerste die haar vinger opsteekt in de klas.

Soms wordt het in neutrale zin gebruikt

Heb je weer een nieuwe smartphone? Jij bent ook altijd haantje-de-voorste met die dingen.”

Maar vaak hangt er een negatieve toon aan

Dat kind wil altijd haantje-de-voorste zijn. Ze kijkt niet om naar de anderen, als zij maar krijgt wat ze wil.”

Vroeger ging het om vechtersbazen, kwajongens die de baas waren van hun vriendenclub. Die betekenis zie je nu ook weleens, maar minder. Het is wel waar de uitdrukking vandaan komt, een haan is immers ook de baas over de kippenstal.

Kijk hem, met zijn machogedrag. Haantje-de-voorste, altijd doen alsof hij je in elkaar gaat slaan.”

Hoe vertaal je “haantje-de-voorste” het beste naar het Engels?

Er is geen een-op-een vertaling voor “haantje-de-voorste”, hieronder een paar suggesties:

Dat kind wil altijd haantje de voorste zijn.That girl is so competitive. (= geen compliment)
That girl is hypercompetitive.
That girl is always stealing other people’s thunder. (=echt geen compliment)

That girl is so driven. (= wel een compliment)
That girl is always ahead of the game (=wel een comliment)
Jij bent ook altijd haantje-de-voorste met nieuwe technologie.You’re always the first to try out new technology.
You’re always first in line to try out new technology.
You’re always so quick to try out new technology.
You’re always at the forefront when it comes to trying out new technology.
You never take a back seat when it comes to trying new technology.
You never hesitate to try out new technology, do you?
You’re always the first to jump in when it comes to new technology.
Haantje de voorste. (in de betekenis van een vechtersbaas, leider van een groep)Top dog
Head honcho
Ringleader
Gang leader
Troublemaker

Deze vertalingen vind ik niet zo goed

“Cock of the walk” was vroeger de vertaling voor die oude betekenis van “haantje de voorste”, de machoste macho in de groep. Maar in het Nederlands is de vertaling verschoven naar “degene die eerst wil zijn” terwijl in het Engels de betekenis is verschoven naar “iemand die zich trots, dominant en arrogant gedraagt“. Was dus vroeger een goede vertaling, nu niet meer.

Je moet sowieso oppassen met de betekenis van “cock”, daar heb ik gisteren een stukje over geschreven.

Vertalers van het Nederlands naar het Engels zijn vaak native speakers die het Nederlands als tweede taal spreken. Bij dit soort uitdrukkingen gaat dat weleens mis omdat diegene een Nederlandse uitdrukking verkeerd interpreteert. Die verkeerde interpretatie komt dan in online woordenboeken terecht, want die halen hun vertalingen van het Internet.

Zo zie ik online “to be in front”, dat is een vertaler die “haantje de voorste” heeft verward met letterlijk vooraan staan. “To pioneer” is ook net even wat anders. “Head rooster” is geen bestaande uitdrukking in het Engels, ik zou het interpreteren als “de baas” maar ik vind het wel raar staan.

Scott Adams van het stripje Dilbert had een tijdje een figuurtje dat “topper” heette en altijd pochte dat hij het veel beter/erger/mooier/watdanook had als degene waar hij mee sprak. Ook een soort haantje-de-voorste, maar bij mijn weten is dit geen standaard-Engels geworden. De normale Engelse term is “one-upper“. Dat kan dus in sommige hele specifieke gevallen een goede vertaling zijn.

Bron: https://dilbert.com/ (overigens is dit stripje ook een goeie voor mijn artikel over spierpijn. En ook een goeie voor hinkelen)

Help je mee dit artikel te verbeteren?

Ik ben ook maar een mens, en soms heb ik iets mis. Weet jij een vertaling die ik nog niet had verzonnen, of heb je iets anders over dit artikel aan te merken? Ik hoor het heel graag! Laat het me hieronder weten, of stuur een mail naar info (a) hoezegjeinhetEngels.nl. Ik pas zo nodig mijn artikel aan, zodat bezoekers aan mijn site altijd de best mogelijke informatie krijgen!

Heddwen Newton is docent en vertaler Engels.

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.

Bron foto: flickr.com/photos/thievingjoker, CC BY-SA 2.0

Hoe zeg je “april doet wat hij wil” in het Engels?

Gingen net je blaadjes uitkomen, zit je ineens onder de sneeuw

Wat betekent “april doet wat hij wil”?

In april is het weer onberekenbaar, de ene keer ’s zomers weer met veel zon, dan ineens sneeuw. Je kunt beter niet 2 weken vantevoren een picknick plannen, want “april doet wat hij wil”; je weet niet wat voor weer het gaat worden.

Hoe vertaal je “april doet wat hij wil” het beste naar het Engels?

Er is in het Engels geen spreekwoord dat overeenkomt. Je zult het ofwel moeten beschrijven met iets als “the weather in April is fickle“, “the weather in April is changeable” of “April weather is all over the place“.

Je kunt natuurlijk ook kiezen voor “In Dutch we have the saying: April does what it wants“.

Wil je per se een spreekwoord over het weer in april en maakt het je niet zoveel uit dat de betekenis anders is, dan kun je zeggen “April showers bring May flowers” (= de regenbuien in april zorgen voor de bloemen in mei).

Wat is het probleem?

Het probleem bij dit soort uitdrukkingen is dat het weer overal anders is. In het warme Texas is april natuurlijk heel anders dan in Canada, om van Australië en Nieuw Zeeland, waar de seizoenen andersom lopen, niet eens te spreken.

Maar Engeland is niet zo ver weg van ons en heeft een zeer vergelijkbaar klimaat, inclusief sneeuwbuien in maart en april. Toch focust hun april-spreekwoord op regen, en niet op onberekenbaarheid.

Hun spreekwoord over april gaat namelijk zo: “April showers bring May flowers” – de regenbuien in april zijn verantwoordelijk voor de bloemen in mei (dus houd op erover te zeuren). Niet hetzelfde, dus.

Het enige spreekwoord dat overeenkomt met “april doet wat hij wil” is “Ne’er cast a clout till May be out” – laat geen kledingstukken weg tot mei voorbij is (of totdat de “Mayflower” bloeit, al is het waarschijnlijk toch echt de maand mei). Je kunt de uitdrukking ook wat moderner schrijven: “Never cast a clout until May is out

(let op dat je “May” met een hoofdletter schrijft, want de maanden krijgen hoofdletters in het Engels).

Helaas is dit spreekwoord vrij onbekend, en omdat Engelstaligen niet meer weten wat het woord “clout” betekent, is de betekenis ook moeilijk te begrijpen.

In informeel Engels betekent “to clout” iemand een klap geven; “to clout someone round the head” betekent iets als “iemand voor z’n bakkes slaan”. “Clout” heeft nog veel meer betekenissen, maar vanwege dat “cast” dacht ík in ieder geval meteen aan dat voor z’n bakkes slaan (want het is ook “to cast a blow”), en dacht ik dus aanvankelijk dat het iets betekende als “geef niemand een klap totdat mei voorbij is”. (En zo is dit stuk ineens dubbel actueel voor deze Spotlight Saturday!)

Wil je overbrengen dat het weer in april onberekenbaar is, dan zul je het dus zonder spreekwoord moeten doen. “April weather is fickle,” bijvoorbeeld. Ik zou zelf niet het woord “unpredictable” (=onvoorspelbaar) kiezen, want dat klinkt in de context van het weer heel raar, vanwege de vele weersvoorspellingen die gedaan worden.

Spotlight Saturday

Elke zaterdag is het op deze site Spotlight Saturday. Ik bespreek dan een woord of uitdrukking uit de actualiteit. Zie je een Nederlandse term voorbijkomen in het nieuws dat goed op deze site zou passen? Laat het me weten in de comments!

Heddwen Newton is docent en vertaler Engels.

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.

Bron foto: zelfgemaakt. Gebruik is vrij, maar verwijs svp wel naar deze site.

Hoe zeg je “je ogen uitkijken” in het Engels?

Wat betekent “je ogen uitkijken”?

Als er bijzondere dingen te zien zijn, vooral veel bijzondere dingen, en je ogen gaan wijd openstaan van al die wonderlijke zaken, dan ben je je ogen aan het uitkijken. Ofwel omdat je zo nieuwsgierig bent, of verbaasd, ofwel omdat je het prachtig vind, vaak allebei. Denk aan een klein kind dat voor het eerst in een snoepwinkel komt, of een archeoloog die voor het eerst een historisch artefact in het echt mag bekijken.

De uitdrukking wordt veel in toeristische teksten gebruikt.

Je zult je ogen uitkijken in deze stad, zoveel mooie gebouwen en bijzondere winkeltjes!”

Of als iemand verbaasd en verrast zou zijn

Opa zou zijn ogen uitkijken als hij het treinstation van zijn kindertijd nu zou zien.”

Wat is het probleem?

Het Engels heeft geen vergelijkbare uitdrukking, en bij elke vertaling die ik verzin, heb ik het gevoel dat het net iets anders betekent. Onvertaalbaar, dus, maar gelukkig is er wel genoeg dat dicht genoeg in de buurt komt voor een bevredigende vertaling.

Hoe vertaal je “je ogen uitkijken” het beste naar het Engels?

Ik doe hieronder een poging…

Dat nieuwe treinstation is echt mooi, ik keek mijn ogen uit.The new station is amazing, I couldn’t get enough of it.
The new station is gorgeous, it was a feast to the eyes. (= het was heel mooi)
Je zult je ogen uitkijken in deze stad, zoveel mooie gebouwen en leuke winkeltjes!This city will enchant and delight you with its many beautiful buildings and charming shops.
You won’t be able to get enough of this city with its interesting architecture and pleasant shopping area.
You’ll be spoilt for choice of things to do and see in this city with its impressive architecture and fun boutiques.

Of je laat het weg:
This city boasts impressive architecture and lovely boutiques.
Opa zou zijn ogen hebben uitgekeken.Granddad would have been amazed.
Granddad would have been blown away.
Granddad would have marvelled at the architecture and technology.
Granddad wouldn’t have believed his eyes. (=zou zijn ogen niet geloofd hebben)
Kom binnen en kijk je ogen uit!Come in and feast your eyes!
Come in and be amazed!
Come on in, and prepare to be blown away!

Welke vertalingen vind ik niet zo goed?

Bij het uitzoeken van dit artikel ben ik weer een paar prachtige onzinvertalingen tegengekomen. “I didn’t know where to look” betekent dat je je schaamt en is dus geen goede vertaling. “Je kunt in ieder geval je ogen uitkijken” werd ergens “at least you’ll have something to look at”, wat een behoorlijke daling in indrukwekkendheid inhoudt.

“To admire something” komt in de buurt, maar vind ik toch niet kloppen, omdat je dan voor mijn gevoel respect voor iets hebt, maar niet per se enorm onder de indruk bent. “To marvel at something” vind ik dan veel beter.

Vertalers willen graag die ogen erin houden, en kiezen daarom te vaak voor “feast your eyes” (=genieten van hoe mooi of indrukwekkend iets is) of “to not believe your eyes” (=niet kunnen geloven wat je ziet). Soms is dat geen slechte vertaling, maar vaak wel, het hangt van de context af.

Help je mee dit artikel te verbeteren?

Ik ben ook maar een mens, en soms heb ik iets mis. Weet jij een vertaling die ik nog niet had verzonnen, of heb je iets anders over dit artikel aan te merken? Ik hoor het heel graag! Laat het me hieronder weten, of stuur een mail naar info (a) hoezegjeinhetEngels.nl. Ik pas zo nodig mijn artikel aan, zodat bezoekers aan mijn site altijd de best mogelijke informatie krijgen!

Heddwen Newton is docent en vertaler Engels.

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.

Bron foto: flickr.com/photos/biscotte (cropped) / CC BY-SA 2.0

Hoe zeg je “nakomer” in het Engels?

Ik vond online dit stukje van vertaler Marcel Lemmers waarin hij een paar naar het Engels onvertaalbare Nederlandse woorden bespreekt. Hah! Laat dat nu eens zijn waar ik me in specialiseer!

In zijn stuk noemt hij “meevallen” en “tegenvallen“, en etmaal, waarover ik al eens stukjes schreef, “remigreren” (die komt nog) en “nakomer”.

Wat is een “nakomer” of “nakomertje”?

Een “nakomertje” is een kindje dat geboren wordt als de broers en zussen al wat ouder zijn. Soms werd moeder onverwacht nog een keer zwanger, soms dachten de ouders juist dat het leuk zou zijn er weer een kleintje bij te nemen.

Voor mij extra leuk om een stukje over te schrijven, want ik ben er eentje! Mijn twee zussen zijn 6 en 7 jaar ouder.

Hoe vertaal je “nakomertje” het beste naar het Engels?

We hebben er weer één! Een onvertaalbaar Nederlands woord waar óók geen heel makkelijk alternatief voor te verzinnen is. Het is wel op te lossen, hoor, en ik zie online mooie voorbeelden die bedacht zijn door mijn collegavertalers, maar er is geen één-op-één vertaling. Het Engels heeft simpelweg geen woord voor dit concept.

De vertaling die ik het meest zie is “afterthought“. Dat is weer een Engels woord zonder Nederlandse vertaling, het is een “nadere overweging” of een “gedachte achteraf”. Een idee dat je aanvankelijk niet had, maar dat dan ineens in je opkomt. Bijvoorbeeld in de zin “She came home and took her coat off. As an afterthought she went out again to put the bin out.

In de context van kinderen krijgen zeg je met dit woord dus dat de ouders eerst niet van plan waren nog een kind te nemen, en toen bedachten dat ze er toch een wilde hebben, niet als grote wens, maar meer van “oh ja, laten we dat ook nog doen”. Het is een negatief begrip, als je jezelf een “afterthought” noemt, dan geef je aan dat je ouders niet echt op je zaten te wachten. In sommige gevallen klopt dat, maar meestal is een “nakomertje” iets anders.

Een positiever begrip is “the baby of the family“. Daarmee is niet duidelijk dat je véél jonger bent dan je oudergenoten, maar wel dat je de jongste bent, (en dat je ook zo behandeld wordt, of je het wil of niet).

Was het nakomertje ongepland? Dan kun je “surprise baby” zeggen. Was het nakomertje zo laat omdat de ouders er heel graag nog eentje wilde, maar het lukte aanvankelijk maar niet? Dan is er de term “miracle child“. Bij allebei deze termen is er niet duidelijk dat er ook broers en zussen zijn, en bij “miracle child” zou ik zelfs denken dat dat niet zo was.

Eeen collegavertaler heeft “late-in-life baby” bedacht. Als je per se een korte term nodig hebt dan is dit misschien de beste, maar hij klinkt wel wat onnatuurlijk. “Late addition” (= late toevoeging) zag ik ook, vond ik ook wel goed.

Als al deze woorden niet goed passen, dan zul je het moeten omschrijven “I am the youngest by many years” of “my siblings are much older than me” of “I came along when my siblings were 8 and 10“.

Een begrip dat ik tegenkwam dat daadwerkelijk “nakomertje” betekent in onze zin van het woord is het Amerikaanse “caboose baby“. In oude treinen was de “caboose” het achterste treindeel waar het personeel sliep. Maar ja, wie weet dat nog? Behalve een artikel uit de Chicaco Tribune uit 1989 (!) wordt deze term niet echt gebruikt, dus je kunt er donder op zeggen dat hij niet begrepen zal worden. Maar het is wel een mooie term, dus ik vind eigenlijk dat wij Nederlanders hem terug moeten invoeren in de Engelse taal! Maar dan wel met een uitleg erbij, anders snappen ze het niet.

Welke vertalingen vind ik niet zo goed?

“Latecomer” of “late arrival” kunnen wel, maar dan moet er echt een uitleg bij zitten, want anders zou ik gewoon denken dat je het hebt over iemand die structureel te laat komt. “Late child” of “late baby” zijn nog erger, want dat kan ook nog slaan op een kind dat dood is.

Ik zie in een online woordenboek “nestling” staan, dat is een jong vogeltje. Ik denk niet dat mensen dat zouden begrijpen. Verder zie ik “accident of nature”, dat klinkt wel heel dramatisch, en “straggler” (=achterblijver/treuzelaar), die vind ik veel te negatief.

Heb je een moeilijk te vertalen woord?

Is er een woord of uitdrukking waarvan je altijd denkt “hoe zeg ik dat nou in het Engels?” Laat het me dan weten! Dat kan gewoon hieronder in de comments of op mijn contactpagina.

Heddwen Newton is docent en vertaler Engels.

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.