Hoe zeg je “maakbaar” in het Engels?

Ik kreeg een vraag via mijn contactformulier en wel: Hoe vertaal je ‘maakbaarheid’ in het Engels? In de context van: het leven is (niet) maakbaar.

Geen wonder dat je het vraagt, vragensteller, dit is inderdaad een bijzonder lastig te vertalen woord, weer.

We hebben in het Engels de term “social engineering” die goed in de buurt komt als we het hebben over de maakbaarheid van de samenleving. Ook in andere contexten kun je dat “to engineer” (= ontwerpen en in elkaar zetten) vaak inzetten. Maar er zijn nog veel meer mogelijkheden die het allemaal net-niet of misschien net-wel zijn.

In de tabel hieronder doe ik een paar suggesties voor vertalingen naar het Engels.

De maakbare samenlevingEngineered society.

Engineered social change

Manipulated society.

Malleable society.

Controllable society.

Micromanaged society.

Regulated society.

Shapeable society (beetje twijfelachtig)

Man-made social change (idem)
De maakbaarheid van de samenlevingSocial engineering

The pliability/ malleability/ perfectability of society.

Top-down social change

Government-controlled social change
Ons geloof in de maakbaarheid van de samenleving wankelt.Our faith in the power of social engineering is faltering.
Een betere wereld is maakbaar.A better world is achievable (=mogelijk)

A better world can be engineered (=door de mens ontworpen en gemaakt)
Verandering is maakbaarChange can be engineered
Het leven is niet maakbaarLife cannot be socially engineered.

You cannot change the way life works.

It is an illusion that life is completely under your control.

It is not in your power to change the confines of life.
De maakbare mensThe potential for human beings to be changed/ improved/ perfected.

Human augmentation

Human enhancement

Biohacking/ body hacking
De natuur is niet maakbaarNature cannot be manufactured.

It is not in your power to change the natural world.

Nature cannot be upgraded.

Nature was not created by humans and cannot be changed by them

Letterlijke betekenis van “maakbaar”

Maakbaar in letterlijke zin kun je vertalen met “manufacturable“.

“Ja hoor, dit product dat je hebt ontworpen is prima maakbaar.”

“Sure, this product you designed is perfectly manufacturable.”

(technically) feasable” (uitvoerbaar) en “constructable” (“bouwbaar”) heb je ook nog.

Voor het gebruik zoals in de tabel hierboven vind ik deze vertalingen haast nooit passen.

Wat betekent “maakbaarheid”

Bij zo’n lastig te vertalen begrip ga ik altijd ook graag even na wat het in het Nederlands eigenlijk betekent.

Volgens Wikipedia is de maakbare samenleving “de mate waarin de maatschappij door overheidsingrijpen fundamenteel dient te worden veranderd naar de eigen ideologie”. Woorden.org geeft “of iets naar eigen wens (of ideologie) kan worden ingericht, vervaardigd of gevormd”

Welke vertalingen vind ik niet goed

Zoooo veel slechte vertalingen voor maakbaar op het internet!

“conceivable” – ik snap de logica, want “to conceive” kan ook “creeëren” betekenen, maar “conceivable” betekent “denkbaar”

“repairable” of “fixable” – dit betekent “herstelbaar” en is geen goede vertaling. Dan liever het vergelijkbare “malleable”.

“makeable” of “makeability” zal niet begrepen worden.

Iets met “construct” zoals “the construct of power” klopt ergens misschien wel, maar zal alleen door academici correct begrepen worden, terwijl “maakbaar” juist zo lekker down-to-earth is.

Andere onzinvertalingen die ik heb gezien: “mobility” en “susceptible”.

Heb je een moeilijk te vertalen woord?

Is er een woord of uitdrukking waarvan je altijd denkt “hoe zeg ik dat nou in het Engels?” Laat het me dan weten! Dat kan gewoon hieronder in de comments of op mijn contactpagina.

Heddwen Newton is vertaler en docent Engels. Naast hoezegjeinhetEngels.nl en de nieuwsbrief English and the Dutch werkt ze ook aan English in Progress, een nieuwsbrief die Engelstalige professionals op de hoogte houdt van de laatste ontwikkelingen op taalgebied.

Meer lezen? GA NAAR EEN WILLEKEURIG ARTIKEL

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.

Bron foto: Pixabay

Hoe zeg je “zoekende zijn” in het Engels?

“Mijn zoon heeft nog geen studie gekozen. Hij is nog een beetje zoekende.” Dit is een normale zin in het Nederlands, maar hoe vertaal je hem naar het Engels? *he is still a bit searching* is niet juist, dat had je zelf al verzonnen. Ook andere zinnen met “searching” of “looking” werken niet.

Een goede vertaling is lastig, vind ik. Alle Engelse opties vind ik wat lang, of wat formeel. Ik heb de volgende opties verzonnen, maar als je een beter idee hebt hoor ik het graag in de comments!

Mijn zoon heeft nog geen studie gekozen. Hij is nog een beetje zoekende.My son hasn’t decided what he wants to study yet. He’s still weighing his options.

My son hasn’t decided what he wants to study yet. He’s not quite sure what he wants to do yet.

My son hasn’t decided what he wants to study yet. He’s a little lost right now. (Deze is best heftig, de jongeman in kwestie weet het echt even niet meer.)
Het bedrijf is nog een beetje zoekende voor de juiste aanpak.The company is still unsure about the best approach to choose.

The company is deliberating which approach to choose.

The company is a little bit lost concerning the correct approach.
Ach, weet je, ik ben gewoon nog een beetje zoekende, maar het komt allemaal wel goed.You know, I’m just not quite sure which path to take right now. But everything will be fine.

You know, I’m just not quite sure of the right path right now. But everything will be fine.

Wat betekent “zoekende zijn”?

“Een beetje zoekende” betekent in dit geval dat iemand nog niet zo goed weet wat de beste optie is. Het wordt vaak als eufemisme gebruikt voor als een mens of bedrijf het eigenlijk helemaal niet meer weet, maar je dat niet zo nadrukkelijk wilt zeggen. Vaak proef ik er ook iets uit als “ze weten het nog helemaal niet, maar het komt allemaal wel goed”.

Heb je een moeilijk te vertalen woord?

Is er een woord of uitdrukking waarvan je altijd denkt “hoe zeg ik dat nou in het Engels?” Laat het me dan weten! Dat kan gewoon hieronder in de comments of op mijn contactpagina.

Dit artikel van 02-10-2020 is op 18-12-2022 bijgewerkt en opnieuw gepubliceerd.

Heddwen Newton is vertaler en docent Engels. Naast hoezegjeinhetEngels.nl en de nieuwsbrief English and the Dutch werkt ze ook aan English in Progress, een nieuwsbrief die Engelstalige professionals op de hoogte houdt van de laatste ontwikkelingen op taalgebied.

Meer lezen? GA NAAR EEN WILLEKEURIG ARTIKEL

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.

Bron foto: Tima Miroshnichenko, Pexels

Hoe zeg je “geluk bij een ongeluk” in het Engels?

Een echt goede Engelse vertaling voor “geluk bij een ongeluk” is er niet, omdat er in het Engels geen vaste uitdrukking is die hetzelfde betekent. Maar met één van de onderstaande oplossingen kom je er vast wel 🙂

Een letterlijke vertaling die ook nog eens mooi klinkt, is “a fortune in misfortune“. Wat je hierbij echter moet bedenken is dat dit in het Engels géén vaste uitdrukking is. Je toehoorder of lezer zal dus even moeten nadenken om het te begrijpen.

Omdat het geen vaste uitdrukking is, kun je er ook van maken “As we say in Dutch: a fortune in misfortune!“. (Ik vind het altijd wel charmant als een buitenlander in het Engels een eigen uitdrukking letterlijk vertaalt, maar de meningen zijn daarover verdeeld.)

In de tabel staan nog meer mogelijke vertaling in context, en daaronder heb ik nog een poging gedaan extra uitleg te geven.

Oh jee, de fles is kapotgevallen. Laat ik net een veger en blik bij me hebben. Wat een geluk bij een ongeluk!Oh dear, the bottle broke. But I just so happen to have a dustpan and brush with me. What a stroke of luck!

(…) In Dutch we would say: “a fortune in misfortune”!
Zwanger tijdens de crisis betekende dat alle artsen tijd voor me hadden. Een geluk bij een ongeluk.Being pregnant during the crisis meant that doctors had time for me. A fortunate side-effect.

(….) A fortune in misfortune. (Dit is in het Engels geen vaste uitdrukking, maar zal, denk ik, wel goed begrepen worden)
Ontslagen worden was een geluk bij een ongeluk, want ik ben met mijn nieuwe baan veel meer tevreden.Being fired from my job was actually a blessing in disguise, as I am much happier in my new job.
Mijn man ligt in het ziekenhuis bij ons om de hoek dus ik kan heel makkelijk op bezoek. Een geluk bij een ongeluk.My husband is in the hospital around the corner from us so it’s easy for me to drop by. A small mercy.
Ik moet al weken naar mijn werk fietsen want mijn auto is stuk. Maar, een geluk bij een ongeluk, ik ben wel afgevallen!I’ve been cycling to work for weeks because my car broke down. But every cloud has a silver lining; I’ve lost weight!

(…)But, looking on the bright side; I have lost weight!

(…)But, it’s good news and bad news, because I have managed to lose weight!
Haar band was lek en ze kwam te laat maar het bleek een geluk bij een ongeluk want daardoor kwam ze een vriendin tegen die ze al jaren niet meer had gezien.She had a flat tire and was late but it turned out to be a happy accident because she bumped into a friend that she hadn’t seen for years.

That’s a stroke of luck = dat is nog eens geluk hebben

A fortunate side-effect = een effect dat je niet had verwacht pakt goed uit. Is niet helemaal hetzelfde als “een geluk bij een ongeluk” omdat het fenomeen dat het effect uitlokt niet per se negatief hoeft te zijn. “We started a food-sharing club that was really successful, and apart from the reduction in food waste, a fortunate side-effect was a coming together of the community”

A blessing in disguise = een zegen in vermomming. Eigenlijk was het “ongeluk” helemaal geen ongeluk, want uiteindelijk is alles beter.

A small mercy = een geluk bij een ongeluk, maar echt maar een heel kleintje. De situatie is zwaar kut, maar er is iets kleins dat dan toch een beetje lichter maakt.

Every cloud has a silver lining = er is iets positiefs aan de rottige situatie, maar je moet wel zoeken, of door een ander erop gewezen worden. Lijkt ook op “elk nadeel heeft zijn voordeel”.

wat is geluk bij een ongeluk in het Engels
In sommige gevallen is “every cloud has a silver lining” een goede vertaling.

Look on the bright side = je zit in een rottige situatie, maar probeer het eens van een positieve kant te bekijken. Lijkt heel veel op “every cloud has a silver lining”.

A happy accident = er ging iets door toeval mis, maar uiteindelijk was de uitwerking goed. (accident is hier niet “ongeluk” maar “een negatieve toevallige gebeurtenis”) Niet geschikt voor ernstige gebeurtenissen.

Deze vertalingen vind ik niet zo goed

Woordenboeken geven “blessing in disguise” maar dat is stiekem net iets anders. Een “blessing in disguise” (een zegen in vermomming) is een ongeluk dat uiteindelijk een geluk blijkt te zijn. Bijvoorbeeld “Being fired from my job was actually a blessing in disguise, as I am much happier in my new job.” Maar “geluk bij een ongeluk” gaat erover (vind ik) dat de twee tegelijkertijd gebeuren.

Online woordenboeken geven o.a. iets van “the nobility of misfortune”. Dit klinkt prachtig, maar ik had er nog nooit van gehoord, en een Google zoektocht leerde mij dat het heel specifiek uit een Japanse film uit 1952 komt. Een voorbeeld van waarom online woordenboeken zo gevaarlijk zijn. Niet gebruiken, dus, een Engelstalig persoon zal het niet begrijpen.

Ook zie ik online de vertaling “a mercy killing”. Dat is een andere term voor euthanasie en ik heb geen idee waarom het als vertaling voor “een geluk bij een ongeluk” wordt gegeven.

Wat betekent “een geluk bij een ongeluk”?

We zeggen “dat is een geluk bij een ongeluk” als de situatie eigenlijk slecht is (ongeluk) maar iets aan die situatie is ook wel weer handig, of fijn. Terwijl het één slecht gaat, gaat het ander goed.

Zo was ik zwanger tijdens het begin van de Covid crisis. Dat was een geluk bij een ongeluk; het was eng om met een toen nog erg onbekende rondwarende ziekte zwanger te zijn, maar aan de andere kant hadden alle artsen wél ineens genoeg tijd voor me, omdat alle niet-urgente patiënten waren afgezegd.

Als je een glazen fles laat vallen op straat maar je had toevallig net bij de Blokker een stoffer en blik gekocht, dus die heb je bij je en kun je meteen gebruiken om het kapotte glas op te ruimen, dan is dat ook een geluk bij een ongeluk.

Help je mee dit artikel te verbeteren?

Dit artikel is verbeterd naar aanleiding van een hele goede opmerking van Stuart, hieronder in de comments. Bedankt Stuart!

Heb jij nog een andere vertaling, of gewoon een vraag of suggestie? Laat het me hieronder weten.

Dit artikel van 14-08-2020 is op 20-12-2022 bijgewerkt en opnieuw gepubliceerd.

Heddwen Newton is vertaler en docent Engels. Naast hoezegjeinhetEngels.nl en de nieuwsbrief English and the Dutch werkt ze ook aan English in Progress, een nieuwsbrief die Engelstalige professionals op de hoogte houdt van de laatste ontwikkelingen op taalgebied.

Meer lezen? GA NAAR EEN WILLEKEURIG ARTIKEL

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.

Bronnen foto’s: scherven brengen geluk: cottonbro studio, Pexels wolk: flickr.com/photos/richardwest

Hoe zeg je “genieten” in het Engels?

“Genieten”, dat is toch gewoon “enjoy”? Zeker, maar in sommige gevallen werkt die vertaling niet, omdat het Engelse werkwoord “enjoy” niet zonder lijdend voorwerp kan. Je moet er altijd bij zeggen wáár je van geniet, en in het Nederlands hoeft dat niet.

Neem bijvoorbeeld “dat is genieten!”. Dat kun je niet vertalen met “*That is enjoy!*”. Maar hoe vertaal je het dan wel? Dat is bijzonder lastig. Ik geef hieronder een paar opties.

Hoe vertaal je “genieten” het beste naar het Engels?

Dat is genieten! Niet te vertalen. Suggesties:

I love it!

We’re having a great time!

We’re really enjoying ourselves!

This is amazing!

Being here is bliss.
Een fietstocht langs alle hoogtepunten. Dat is genieten!A bicycle tour past all the highlights. You’ll love it!

A bicycle tour past all the highlights. A great time for the whole family.
Culinair genieten in restaurant Huppeldepup Niet te vertalen, je moet er wat anders van maken

When it comes to food, restaurant Huppeldepup is the place to be.
Ik heb echt zo genoten op vakantie.I had such a lovely time on holiday.
Geniet ervan!Enjoy!

Heb je een moeilijk te vertalen woord?

Is er een woord of uitdrukking waarvan je altijd denkt “hoe zeg ik dat nou in het Engels?” Laat het me dan weten! Dat kan gewoon hieronder in de comments of op mijn contactpagina.

Dit artikel uit 27-02-2019 is op 19-12-2022 bijgewerkt en opnieuw gepubliceerd.

Heddwen Newton is vertaler en docent Engels. Naast hoezegjeinhetEngels.nl en de nieuwsbrief English and the Dutch werkt ze ook aan English in Progress, een nieuwsbrief die Engelstalige professionals op de hoogte houdt van de laatste ontwikkelingen op taalgebied.

Meer lezen? GA NAAR EEN WILLEKEURIG ARTIKEL

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.

Bron foto: Mikhail Nilov, Pexels

Hoe zeg je “hulpvraag” in het Engels?

Ik hoop deze site binnenkort wat meer bekendheid te geven, en ben nu alvast de moeilijkste vertalingen online aan het zetten. Ik hoop namelijk dat ik wat native speakers naar mijn site kan lokken die mij kunnen helpen met de instinkers! “Hulpvraag” staat denk ik op nummer 1. Want hoe vertaal je dat woord in hulpverleningscontext in hemelsnaam naar het Engels?

Betekenis 1: “een vraag om hulp”

In letterlijke zin kun je hulpvraag natuurlijk vertalen met “a request for help“. Dit is echter haast nooit hoe het in het Nederlands bedoeld wordt.

“Ik heb een hulpvraag. Ik snap niet hoe ik in de instellingen van dit computerprogramma kan komen.

“I have a request for help. I don’t understand how to access the settings of this computer program.”

Voor klantenservicevraagstukken heb je trouwens ook nog “support query“.

Betekenis 2: zorgbehoefte

Specialisten die mensen helpen zoals artsen, psychologen en maatschappelijk werkers gebruiken vaak de term “hulpvraag” of “zorgvraag”. Dit is het motief van de persoon om hulp te zoeken. Het is een belangrijke term, want de hulpvraag is vaak niet a) de vraag die de patiënt/client aanvankelijk stelt en ook niet b) het probleem waarvan de hulpverlener denkt dat het opgelost moet worden.

Als je bij een arts komt met trillende handen, dan is wat je zegt (a) “dokter mijn handen trillen zo”, de arts zal denken (b) de patiënt wil van die trillende handen af. Maar als de arts even doorvraagt, zal hij of zij misschien ontdekken dat de daadwerkelijke hulpvraag iets anders is, namelijk “dat trillen, daar kan ik wel mee leven, maar ik wil graag zeker weten dat er niet iets ernstigs aan de hand is”.

Dat de Engelse vertaling voor deze betekenis bijzonder lastig is, dat kun je zien in elk online woordenboek. Vertalers kiezen bijna altijd voor “request for help”, wat in deze context veel te weinig informatie geeft. “Treatment demand” slaat de plank al helemaal mis.

Maar welke vertaling zou dan beter zijn? Kunnen we misschien iets verzinnen dat nog niet bestaat in de Engelstalige wereld, maar wat wel goed begrepen zou worden?

Ik kom niet verder dan “medical need“, of iets als “what the patient actually needs“. “Patient concerns” misschien?

Jullie hulp hieronder in de comments is meer dan welkom!

Heddwen Newton is vertaler en docent Engels. Naast hoezegjeinhetEngels.nl en de nieuwsbrief English and the Dutch werkt ze ook aan English in Progress, een nieuwsbrief die Engelstalige professionals op de hoogte houdt van de laatste ontwikkelingen op taalgebied.

Meer lezen? GA NAAR EEN WILLEKEURIG ARTIKEL

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.

Bron foto: Oleksandr Pidvalnyi, Pexels

Hoe zeg je “leuk” in het Engels?

Dit is hét woord waar vertaalmachines zoals DeepL de mist mee ingaan als je een tekst naar het Engels laat vertalen. Die nemen “leuk” en maken er vrijwel altijd “fun” van, maar in zakelijke teksten past dat in 99% van de gevallen niet, en in andere teksten vaak ook niet.

Een goede Engelse vertaling voor ons algemene woord “leuk” als je het níet hebt over een kinderfeestje of Efteling-attractie, is er namelijk niet. Nederlanders gebruiken graag “nice“, maar als ik teksten corrigeer, haal ik die bijna altijd weer weg. Het is ouderwets, een enorme dooddoener, en klinkt in mijn oren vaak wat sarcastisch.

Ook is “nice” minder leuk dan “leuk”. Als “leuk” een 10 is, dan is “nice” een 7, en dat terwijl Nederlanders van nature al minder uitbundig zijn dan Engelstaligen, dus je tekst was waarschijnlijk al wat te lauw voor internationale consumptie. Het woordje “nice” maakt alles wat je omschrijft nog net even wat minder leuk dan je bedoelde.

Waar ik vaak bij uitkom, is het woord “great“, al is dat misschien wel net zo’n dooddoener als “nice”. Ik twijfel vaak of dit woord niet te Brits is (Amerikanen, ik hoor graag jullie mening in de comments!), maar ik vind het wel de juiste enthousiastheids-graad hebben. Niet zo jubelend als “awesome” of “excellent“, maar ook niet zo flauwtjes als “nice“.

Hier nog wat andere opties:

Gaan we morgen naar de kermis? Leuk!We’re going to the fun fair tomorrow? Great! / Cool!/ Awesome! / Excellent! / Outstanding (Brits, nieuwerwets) / Nice! (Jongerentaal, Brits(?), betekent in deze context hetzelfde als “awesome”)
Dat is een leuk café.That’s a great pub. (echt leuk)

That’s a nice pub. (gewoon, wel okee)

That’s a top-notch (UK)/ excellent/ awesome pub. (helemaal geweldig)

I like that pub.

That’s an attractive pub. (goed voor toeristische teksten, geen spreektaal)
Evelyne is zo’n leuk mens.Evelyne is such a fun person. (kun je mee lachen)

Evelyne is such a great person. (= tof mens)

Evelyne is such an awesome/ brilliant/ outstanding/ excellent person. (=héél erg tof mens)

Evelyne is such a cool person. (=stoer, ik kijk naar haar op)

Evelyne is so likeable. (=het is makkelijk om haar aardig te vinden)

I really like Evelyne.
Wat hebben jullie je best gedaan voor deze presentatie, jongens. Leuk!You really did your best on this presentation, guys. Excellent! / Well done! / I’m proud of you!
Dat is een leuk evenement.That’s a fun event.

That’s an enjoyable event.

That’s a(n) awesome/ brilliant/ outstanding/ excellent event.

Ben je hiermee geholpen?

Je kunt “leuk” in zoveel verschillende contexten gebruiken, ik ben er vast een paar vergeten. Stel je vraag in de comments, of via mijn contactformulier, dan vul ik dit stukje zo snel mogelijk aan.

Heddwen Newton is vertaler en docent Engels. Naast hoezegjeinhetEngels.nl en de nieuwsbrief English and the Dutch werkt ze ook aan English in Progress, een nieuwsbrief die Engelstalige professionals op de hoogte houdt van de laatste ontwikkelingen op taalgebied.

Meer lezen? GA NAAR EEN WILLEKEURIG ARTIKEL

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.

Bron foto: Thirdman, Pexels

Hoe zeg je “appelstroop” in het Engels?

De officiële Engelse vertaling voor “appelstroop” is “apple syrup“, maar ik vind dat helemaal niks. “Syrup” is over het algemeen veel dunner, denk aan schenkstroop, of vloeibare honing. Sommige vertalers lossen het op met “thick apple syrup“, en dat is beter dan niks, maar er is een nog betere vertaling, vind ik zelf: “apple butter“.

Apple butter” is hoe appelstroop genoemd werd in Amerika toen de migranten uit Limburg en het Rijnland de traditie meenamen naar hun nieuwe thuis. In Amerika kun je het over het algemeen niet in de winkel kopen, het is een historisch iets, stukken minder bekend dan bij ons de appelstroop. De Pennsylvania Dutch (die “Dutch” slaat niet op Nederlands, maar op Duits) maken het nog steeds.

Britten kennen beide termen niet. Bij “apple syrup” zullen ze denken aan een soort lichte appelschenkstroop, bij “apple butter” zullen ze denken aan een soort appelstroop-botermengsel. Is je doelgroep uitsluitend Brits, dan is “thick apple syrup” misschien toch de betere vertaling, maar als je doelgroep internationaal is, dan zou ik kiezen voor “apple butter“, want dat is gewoon hetzelfde spul, en bovendien een prachtige historische term.

Praktisch gezien is het handig om het Nederlandse woord “appelstroop” tussen haakjes achter je gekozen vertaling te zetten, dan weet je zeker dat iedereen het goed begrijpt.

For lunch, you can choose a Dutch traditional meal of bread with a thick layer of Gouda cheese topped with a generous spread of apple butter (appelstroop).

En “apple molasses” dan?

In Amerika wordt het dikkere soort stroop ook wel “molasses” genoemd. Grammaticaal een bijzonder woord, omdat het op een -s eindigt maar toch gewoon gebruikt wordt als uncountable noun, zoals ook “sugar” of “honey” of “syrup”.

Put three tablespoons of molasses into the bowl.

Qua uiterlijk kan “molasses” best op appelstroop lijken, maar “apple molasses” blijkt een bestaand goedje te zijn dat gemaakt wordt van appelcider en een stuk bitterder is dan appelstroop, die van appelsap wordt gemaakt. Geen goede vertaling, dus!

Woon jij buiten Nederland?

Woon jij in een ander land dan Nederland en ben je in jouw land iets vergelijkbaars als appelstroop tegengekomen? En hoe noemden ze het? Ik hoor het graag! Ook als je een andere opmerking hebt op mijn artikel; mijn comments staan altijd open!

Heddwen Newton is vertaler en docent Engels. Naast hoezegjeinhetEngels.nl en de nieuwsbrief English and the Dutch werkt ze ook aan English in Progress, een nieuwsbrief die Engelstalige professionals op de hoogte houdt van de laatste ontwikkelingen op taalgebied.

Meer lezen? GA NAAR EEN WILLEKEURIG ARTIKEL

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.

Bron foto: flickr.com/photos/rhodes (cropped), CC BY_SA 2.0

Hoe zeg je “vliegende start” in het Engels?

“Een vliegende start” wordt op twee net iets andere manieren gebruikt, en de vertaling naar het Engels is afhankelijk van welke van de twee betekenissen je bedoelt.

Betekenis 1: al in beweging voordat je begint

Als je wil aangeven dat je al in beweging bent vóór de race begint, of in overgankelijke zin dat je een goed begin maakt met een project omdat je er op de één of andere manier al mee bezig was, dan zeg je in het Nederlands “een vliegende start maken”.

In het Engels kun je in dit geval het beste kiezen voor “to have a running start“. Dit betekent dat je met een voordeel begint en, let op!, dat je een voordeel hebt ten opzichte van andere mensen in dezelfde business. “To have a head start” (= met voorsprong beginnen) heeft deze betekenis van vooruit zijn op de concurrenten nog vóór je begint nog een tikkeltje sterker.

Om die voorsprong op anderen in de betekenis te vermijden is “to begin with a rolling start” ook mooi. Tikkeltje onbekender Engels, misschien, maar voor iedereen meteen duidelijk wat je bedoelt.

Een andere toffe optie is “to hit the ground running“.

Als er hulp is van een ander om de vliegende start te maken, dan hebben we “to get a jump start” of “to get a kick start” – dat betekent dat iemand je een duwtje geeft, ofwel met een stroomstoot (jump start) of een schop (kick start).

In principe kán “a flying start” in deze betekenis ook als vertaling, maar de meeste Engelstaligen vatten dit idioom op in de tweede betekenis hieronder.

Betekenis 2: een goede start maken

In het dagelijks gebruik betekent “a flying start” in het Engels toch vooral een hele goede start. Dat je begint met iets en meteen succesvol bent.

De oorspronkelijke betekenis was ook in het Engels betekenis 1 hierboven, maar de meeste Engelstaligen weten dat niet meer. Ze zien dat “flying” gewoon als iets heel goeds, als een synoniem voor “a great start“.

Het hele idioom is trouwens “to get off to a flying start” (of “to get off to a great start“)

Heddwen Newton is vertaler en docent Engels. Naast hoezegjeinhetEngels.nl en de nieuwsbrief English and the Dutch werkt ze ook aan English in Progress, een nieuwsbrief die Engelstalige professionals op de hoogte houdt van de laatste ontwikkelingen op taalgebied.

Meer lezen? GA NAAR EEN WILLEKEURIG ARTIKEL

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.

Bron foto: Cédric Estienne, Pexels (deze foto is eigenlijk verkeerd gekozen, want een vliegende start verwijst naar auto’s die al aan het rijden zijn voordat de race begint. Maar ik vond hem toch leuk.)

Hoe zeg je “wintertijd” in het Engels?

Een slimme Engelstalige zal met even nadenken waarschijnlijk wel begrijpen wat je bedoelt, maar in het Engels is het niet gebruikelijk om “winter time” te zeggen. Hoe vertaal je “wintertijd” dan wel naar het Engels? Dat is ingewikkelder dan je zou denken…

Eerst even voor de duidelijkheid: in het Nederlands hebben we het over “wintertijd” en “zomertijd”, maar eigenlijk is wintertijd de “normale” tijd, of “standaardtijd” in goed Nederlands. Vroeger was het altijd wintertijd, om het zo maar te zeggen, totdat in 1916 werd besloten de klokken ’s zomers een uur vooruit te zetten.

In het Engels maakt de taal dat nog steeds duidelijk. Zomertijd heet daar “daylight saving time“. (Je mag er ook een “s” achter zetten, “daylight savings time”, of afkorten naar “DST”.) De tijd wordt aangepast om daglicht te “sparen”. In andere woorden, om beter gebruik te maken van het daglicht.

En wintertijd? Dat is dus “standard time“. Maar dat zeggen ze niet zo vaak. Ze maken meestal zinnen als “the clocks go back in October” of “daylight saving time ends on Sunday“.

Hieronder een paar vertaalopties

Denk eraan, vanaf zondag is het weer wintertijd!Remember, the clocks go back an hour Sunday morning!

Remember, daylight saving time ends Sunday morning!

Remember to adjust your clock back to Greenwich Meantime on Sunday! (alleen UK en sowieso minder gebruikelijk)
Waarom bestaat zomer- en wintertijd eigenlijk?Why does daylight saving time exist?

Why do the clocks go forwards?

Why do we switch between daylight saving time and standard time?
Ugh, ik haat wintertijd. Het wordt ’s avonds zo vroeg donker. Ugh, I hate that the clocks have gone back again. It’s dark so soon in the evenings.

Ugh, I wish it were still daylight saving time. I hate how early it gets dark in the evenings.
Deze klok schakelt automatisch van zomertijd naar wintertijd.This clock automatically adjusts to daylight saving time and back.
De aanvang is om 11:30 (wintertijd) of 10:30 (zomertijd).The event starts at 11:30 (standard time) or 10:30 (daylight saving).

Maar ik zie online veel voorbeelden met “wintertime”

Ja, ik ook, en dat vind ik best erg. “Wintertime” (met of zonder spatie) verwijst in het Engels naar de periode dat het winter is. “De wintermaanden”, zeg maar.

Kijk, een Engelstalige zal het vaak wel begrijpen, zeker als je iets hebt van “your smartphone will switch from summer to winter time automatically”. Dat kunnen ze dan wel uitvogelen, natuurlijk. Maar goed Engels is het niet. (Ik zie veel voorbeelden op Duitse sites, trouwens, dus mijn theorie is dat het ligt aan het feit dat er in Duitstalig gebied veel klokken en horloges gemaakt worden, en dat de Duitse vertalers de mist in zijn gegaan.)

En als er alléén “winter time” in de zin staat, zonder duidelijke aanwijzingen dat het om een tijdsverschuiving gaat, dan gaan ze het toch echt verkeerd begrijpen, vrees ik.

Maar ze zeggen wel “summertime”

Zoals een reageerder hieronder terecht opmerkte: in de UK zeggen ze wel “summer time” voor zomertijd. Ze zeggen zelfs “BST”, “British Summer Time”. Maar ze zeggen géén *winter time* voor wintertijd, dan zeggen ze “standard time” of “Greenwich meantime“.

“Wintertijd” in de betekenis van “de tijd dat het winter is”

Heb je het over wintertijd in de andere betekenis, namelijk de tijd dat het winter is, dan heb je het wél over “wintertime“. Of over “the winter months” of “the winter period

De wintertijd is een goed moment om aan onderhoud te doen.The winter months are an ideal time to carry out maintenance jobs.

The winter period is great for keeping up with maintenance.

Wintertime is ideal for maintenance.

Relevant ezelsbruggetje

In het Engels heb je wel het beste ezelsbruggetje om te onthouden of de klok een uur vooruit of achteruit gaat: “Spring forward, fall back.”

Spring forward (=”lente voorwaarts” maar ook “spring voorwaarts”)

Fall back (= “herfst achterwaarts” maar ook “terugvallen” of “terugtrekken”)

Relevant grappig plaatje

Bron: stephencollinsillustration.com (Brits Engels, BST = British Summer Time)

Help je mee dit artikel te verbeteren?

Ik ben ook maar een mens, en soms heb ik iets mis. Weet jij een vertaling die ik nog niet had verzonnen, of heb je iets anders over dit artikel aan te merken? Ik hoor het heel graag! Laat het me hieronder weten, of stuur een mail naar info (a) hoezegjeinhetEngels.nl. Ik pas zo nodig mijn artikel aan, zodat bezoekers aan mijn site altijd de best mogelijke informatie krijgen!

Dit artikel is op 03-11-2022 bijgewerkt met het relevante grappige plaatje en het stukje over “summertime”

Heddwen Newton is vertaler en docent Engels. Naast hoezegjeinhetEngels.nl en de nieuwsbrief English and the Dutch werkt ze ook aan English in Progress, een nieuwsbrief die Engelstalige professionals op de hoogte houdt van de laatste ontwikkelingen op taalgebied.

Meer lezen? GA NAAR EEN WILLEKEURIG ARTIKEL

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.

Bron foto: flickr.com/photos/suckamc (cropped), CC BY-SA 2.0

Hoe zeg je “negatief bindend studieadvies” in het Engels?

Ik schreef gisteren een stukje over “propedeuse“, en toen kwam ik erachter dat de meest gebezigde Engelse vertaling voor “negatief bindend studieadvies” online als volgt luidt: *negative binding recommendation* (of, nog erger: *negative binding study advice*). Echt jongens, dat begrijpt geen kip. Tijd voor een betere optie.

Wat mij betreft is een goede vertaling iets als “binding recommendation to discontinue the current degree programme” (US Engels: program). Ja, dat is lang. Maar volgens mij kan het echt niet korter in het Engels.

Het Nuffic, de instantie die o.a. het Nederlandse onderwijssysteem uitlegt aan buitenlanders (voor vertalers die met educatie-onderwerpen te maken hebben een soort God) is het met me eens. Voor “studieadvies” geven zij “recommendation regarding a person’s educational future“.

En dat is niet eens genoeg, want ze voegen eraan toe:

Explain that the school issues a recommendation regarding the pupil’s next form of schooling. In the case of higher education, the student is told after the first year whether or not he or she should continue in the programme or switch to something else.

Heddwen Newton is vertaler en docent Engels. Naast hoezegjeinhetEngels.nl en de nieuwsbrief English and the Dutch werkt ze ook aan English in Progress, een nieuwsbrief die Engelstalige professionals op de hoogte houdt van de laatste ontwikkelingen op taalgebied.

Meer lezen? GA NAAR EEN WILLEKEURIG ARTIKEL

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.

Bron foto: Andrea Piacquadio, Pexels

Lees ook