Hoe zeg je “HBO” in het Engels?

Wat betekent het?

Als je havo of vwo hebt gedaan, of een MBO diploma hebt, dan kun je een HBO-opleiding gaan doen. Je hebt dan na 4 jaar een bachelor-diploma. Als je nog geen VWO-diploma had, dan kun je vaak na één jaar HBO ook doorstromen naar de universiteit.

Wat is het probleem?

Elk land heeft zijn eigen onderwijssysteem en geen enkel systeem kan één op één vergeleken worden. Daar komt bovenop dat in veel Engelstalige landen het onderwijs best heel anders in elkaar zit, dus er zijn ook gewoon geen bekende schoolsoorten in het Engels die hetzelfde doen als een HBO in Nederland.

Hoe vertaal je HBO het beste naar het Engels?

In een algemeen gesprek

Maken de details niet zoveel uit, dan is de makkelijkste vertaling simpelweg “college“. In Amerika is “college” de verzamelterm voor alle soorten onderwijs na de middelbare school. Als een Amerikaan zegt “I’m going to college” dan heb je geen idee of hij het over MBO, HBO of universiteit heeft. Vanwege de vele films en series uit Amerika wordt “college” ook internationaal erg goed begrepen.

In sommige andere Engelstalige landen, zoals de UK, verwijst college overigens alleen naar MBO- of HBO-achtig onderwijs, want die zeggen wel “university” voor universiteit.

Als je refereert naar het instituut

Heb je een vertaling nodig voor het instituut, dus de school die HBO-opleidingen aanbiedt, dan is de vertaling “university of applied sciences“. Dit is ook hoe alle HBO’s in Nederland zichzelf op hun Engelse internetpagina’s noemen, bijvoorbeeld de Fontys.

Ik vind “university of applied sciences” een prachtig gekozen vertaling. Wat ze ermee uitdrukken is dat ze ook een soort universiteit zijn (ze bieden tenslotte ook bachelors aan) maar dat hun opleidingen toegepaster, zeg maar praktischer, zijn dan op een universiteit waar de nadruk meer ligt op onderzoek doen en minder op het uitoefenen van een beroep.

Als je meer info wilt geven dan alleen “college”

Maar goed, “I’m a student at a university of applied sciences” is een hele bek vol dus dat is niet handig. In plaats daarvan zou ik elke HBO-student aanraden om gewoon te zeggen “I’m doing a bachelor’s” of (formeler) “I’m doing a bachelor’s degree“. (Geen hoofdletter voor “bachelor’s” in dit geval, trouwens, al zullen niet veel mensen het heel storend vinden als je dat wel doet.)

Op een diploma of CV

Op een diploma of CV zou ik ook kiezen voor “bachelor’s degree“. Kijk vooral even wat er op je diploma staat als die ook in het Engels is opgesteld. Vaak is dat bijvoorbeeld “Bachelor of Arts” of “Bachelor of Science“. (Nu wel een hoofdletter.)

Ook als je HBO hebt gedaan in de tijd vóór het bachelor/master systeem, vind ik dat je toch het woord “bachelor’s” kunt gebruiken. Vind je dat echt te raar, dan zou ik kiezen voor “Higher Professional Education (HBO)“, dat is de vertaling die onze regering ook gebruikt.

Over “Higher Vocational Education”

De letterlijke vertaling van Hoger BeroepsOnderwijs is “Higher Vocational Education”, en deze vertaling zie je dan ook vaak. Ik heb over deze vertaling minder te mekkeren dan over de letterlijke vertaling van MBO, die ik echt afraad. In het geval van “Higher Vocational Education” is er op zich niet zo’n enorm probleem.

MAAR ik zou toch aanraden om voor mijn voorgestelde vertalingen te gaan. Het woordje “vocational” doet namelijk meer aan MBO-achtige opleidingen denken, terwijl de woorden “bachelor’s degree” en “university of applied sciences” meer aan een universiteit doen denken. En hoe stom het ook is, dat is toch indrukwekkender, en op b.v. je CV wil je toch graag zo indrukwekkend mogelijk overkomen 😉

Help je mee dit artikel beter te maken?

Heb je een betere vertaling, of gewoon een vraag of suggestie? Laat het me hieronder weten!

Heb je een moeilijk te vertalen woord?

Is er een woord of uitdrukking waarvan je altijd denkt “Hoe zeg je dat nou eigenlijk in het Engels?”. Laat het me weten in een comment. Dat kan gewoon hier of op mijn contactpagina.

Heddwen Newton is docent en vertaler Engels.

Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Ik bespreek Nederlandse woorden die geen directe tegenhanger hebben in het Engels, en andere probleemgevallen. Ik bespreek bij lange na niet alle mogelijke vertalingen of contexten, en mijn meningen zijn de meningen van één mens. Wil je meer weten? Kijk dan bij de FAQ’s.

2 thoughts on “Hoe zeg je “HBO” in het Engels?”

  1. Hallo,
    Bedankt voor uw uitleg in Deze artikel.
    Allereerst heb ik uw artikel goed gelezen en begrepen, maar wat ik het niet met u eens was,is dat u de vertaling van Het woord hbo niet accepteert als (Higher Vocational Education”) maar deze vertaling is wel goed en Internationeel vertaling waarin alle landen begrepen wordt, u denkt in uw artikel alleen aan Amerika en niet meer anders, maar als u denkt aan andere landen zoals Arabische landen, dan zou je zeggen en beter begrepen waroom wordt Het woord hbo op de vertaler Higher Vocational Education” vertaald.
    Als Arabische studenten hebben wij in ons landen het zelfde onderwijssysteem dat jullie in Nederland hebben, en wij kunnen niet zeggen dat studie op Het hbo een soort van studeren op “universiteit” .er zijn na de middelbare school drie fases met verschillende namen en duren en inhouden.
    In kort studeren wij twee jaar op Het mbo en dat is een middelbare instituut en het is precies het zelfde als in Nederland en wij hebben als tweede hoger instituut en daar moet je 3 jaar gaan studeren en dat is precies het zelfde als het woord hbo hier in Nederland, de dere en de higst of hoogste fase is de universiteit fase, die wordt bekend in alle landen over de hele wereld en wij kunnen niet over disscuseren. Wat ik hier heel vreemd vind dat de Nederlanders geen woord “instituut” in de normale leven hebben, als student in Nederland zeg ik : ik ga naar school, maar welke soortschool en welke niveau wordt hiermee niet bepaald en begrepen en dat vind hier echt jammer, in Syrië zeggen alleen de studenten op de basisschool en middelbare school de zin van( ik ga naar school) maar als hij of zij klaar met het studeren op de middelbare school, mag niet meer zeggen dat hij of zij naar school gaat, dan moet hij in de volgende studiefase zeggen: ik ga naar mijn instituut, hier wordt bedoeld en begrepen dat hij of zij mbo of hbo studeert, en als student zegt dat hij of zij naar zijn of haar universiteit gaat, dan wordt hier natuurlijk begrepen ( universiteit).
    Als wij Arabisch studenten in Nederland, vechten wij over de betekenis van het woord hbo, want Arabisch student zegt hier in Nederland tegen een Arabisch persoon die in Syrié nog woont, ik studeer aan de universiteit, en dat is eigenlijk helemaal niet zo en dat vind ik gewoon (liegen) of schamen als ze tegen een Arabisch persoon zeggen: ik ga naar school, en wij weten dat als wij tegen iemand die in Syrië woont zeggen : ik ga naar school en ik ben bijvoorbeeld 25 jaar oud, dan zal hij echt echt raar vinden en helemaal niet begrijpen, hij zal tegen mij zeggen: hoe zo ga je nog naar school en ben je 25 jaar en zal met lachen beginnen, maar als in Nederland het woord instituut in Nederland al bestaat, dan zou het beter zijn om anderen je te kunnen pegrijpen.
    Hoger beroepsonderwijs vind ik de beste term voor Het hbo en middelbare beroepsonderwijs is de beste term voor Het mbo en hbo is geen soort studie aan de universiteit
    mbo komt op 1 ( middel)
    hbo 2 ( hoger)
    universiteit 3 ( hoogst).
    Wat ik graag de studenten wil aanvragen dat ze tevreden moeten zijn wat en op welke niveau ze studeren, want wij zijn als bevolking in deze samenleving allemaal belangrijk zoals schoonmaker, huisarts assistent, huisarts, buschauffeur, alle beroepen en op elke niveau zijn belangrijk en zonder ze kunnen wij niet meer leven
    Kijk niet alleen naar boven!
    Geef anderen ook interesse.
    Bakker is belangrijk en dokter is ook belangrijk
    Mbo of hbo of universiteit hebben allemaal hoogwaardig betekenis.
    Met vriendelijke groeten,

    1. Bedankt Anas dat je de tijd hebt genomen om zo uitgebreid te reageren.

      Ik heb mijn artikel wat aangepast om duidelijk te maken dat ik de vertaling “Higher Vocational Education” wel okee vind, maar dat ik de andere suggesties beter vind.

      Ik vind het mooi dat je reageert vanuit je Arabische achtergrond. Je hebt helemaal gelijk als je zegt dat het Engels een internationale taal is geworden en dat de manier waarop die bijvoorbeeld door mensen met een Arabische achtergrond wordt gesproken net zo goed meedoet. Eén van de basisprincipes van deze site is dan ook dat ik me niet enkel richt op Amerikaans of Brits Engels, maar dat ik als het kan ook benoem wat de beste “internationale” vertaling is. Tegelijkertijd is dat ook vaak een onmogelijke opgave, en dan grijp ik vaak terug op Amerika en de UK, die dan toch in de praktijk veel van het Wereldengels bepalen.

      Interessant dat er in het Arabisch een spreektaalwoord is voor instituut en dat je dat zo mist in het Nederlands. Ik ken het gevoel. Het Engels heeft geen goed woord voor “opleiding” waardoor je vaak moet zeggen dat je een “cursus” doet, dat vind ik ook altijd heel stom.

      Ik ben het heel erg met je eens dat alle beroepen op elk niveau belangrijk zijn, en dat studenten net zo trots zouden moeten kunnen zijn op hun MBO of HBO opleiding als op hun universitaire opleiding. Waarom dan niet iedereen naar hun school laten verwijzen met het woord “universiteit”? Zoals ze in Amerika (sorry voor de vergelijking weer) ook allemaal hetzelfde woord gebruiken, namelijk “college”.

      Er is nog een andere reden dat ik denk dat het wel okee is dat jouw vrienden naar het HBO verwijzen met het woord “universiteit”. Namelijk omdat we in Nederland werken met een bachelor-master systeem. Als je op het HBO zit dan doe je een bachelor en eventueel daarna een master, en als je op de universiteit zit doe je dat óók. Het HBO is alleen wat meer gericht op de praktijk en de universiteit is gericht op onderzoek doen en kennisvergroting. Zoals ik in mijn artikel zeg vind ik de vertaling die HBO’s in Nederland voor zichzelf hebben gekozen, University of Applied Sciences, erg toepasselijk.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *