“Ondernemer” is false friends met het Engelse woord “undertaker”. Dit is één van de grappigere false friends want “undertaker” betekent begrafenisondernemer. Ook een ondernemer, dus, maar wel een heel specifieke!
De beste vertaling naar het Engels is in principe “entrepreneur” of “business owner“. In politieke teksten wordt vaak “(economic) operator” gekozen. Heb je het over een ondernemer die je hebt ingehuurd dan zeg je vaak “contractor“.
Waar het in het Nederlands prima is om jezelf voor te stellen met “ik ben ondernemer” klinkt het in het Engels wat raar en een tikkeltje arrogant om te zeggen “I’m an entrepreneur” of (nog erger) “I’m a businessman.” Zeg in plaats daarvan gewoon meteen wat je doet “I own a company that produces pillow covers”. Been je ZZP-er, zeg dan “I’m self-employed“
Hoe zit het met die begrafenisondernemer?
Nu is dit wel een hele stomme false friend want eigenlijk hebben de Nederlanders gewoon gelijk. Een ondernemer is iemand die iets onderneemt, en “ondernemen” in algemene zin is in het Engels wél “to undertake”, al is het gebruik wel iets anders (ouderwetser vooral, in het Engels) en kun je ze meestal niet één op één vertalen. In het Nederlands onderneem je bijvoorbeeld een reis, in het Engels onderneem je vooral een taak (“to undertake a task”).
Vanuit die betekenis zou je dus zeggen dat “undertaker” in het Engels net zo goed als in het Nederlands zou moeten betekenen “iemand die iets onderneemt” en vroeger was dat ook zo. Maar nu niet meer.
Wat is er gebeurd? “Undertaker” werd gebruikt als eufenisme. Mensen wilden het niet over dood en begrafenissen hebben, dus werd een begrafenisondernemer simpelweg een “ondernemer” genoemd. Dit was al zo in 1698, lang geleden dus. Intussen is het zelfs zo dat het woord “undertaker” gezien wordt als teveel met de dood te maken hebbend, en daarom hebben ze weer het woord “mortician” bedacht. En toen dat te naar werd gingen ze “funeral director” gebruiken.
Sommige woordenboeken geven aan dat “undertaker” wél een correcte vertaling is voor “ondernemer”. Mijn antwoord daarop is: ja, in een boek uit 1890 van bv Charles Dickens misschien, maar niet meer in de huidige tijd.
Dit artikel is op 07-02-2023 bijgewerkt
Heddwen Newton geeft Engelse en Nederlandse les, en schrijft over taal.
Haar nieuwsbrief English and the Dutch kijkt in het Engels naar alle manieren waarop het Engels en het Nederlands samenkomen. Geschiedenis, vertalingen, grapjes en meer. Bijna 2000 leden al, het zou leuk zijn als je erbij komt! Abonneer je hier
Of volg me op je favoriete kanaal:
Meer lezen? GA NAAR EEN WILLEKEURIG ARTIKEL
Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.
Bron foto’s: ELEVATE, Pexels, Pixabay