Een leuk taalweetje: zowel het Engels als het Nederlands heeft zogenaamde onomkeerbare paren (irreversible binomials in het Engels), woordcombinaties van twee woorden die altijd in dezelfde volgorde gebruikt worden. Je zegt “dag en nacht” en niet “nacht en dag”.
Onomkeerbare paren met dezelfde volgorde
Het Engels en het Nederlands zijn nauw verwant, dus het spreekt voor zich dat de meeste van deze paren in het Engels dezelfde volgorde hebben als in het Nederlands. Hieronder een kleine greep.
| Nederlands | Engels |
| dag en nacht | day and night |
| kat en muis | cat and mouse |
| kop en schotel | cup and saucer |
| voors en tegens | pros and cons |
| donder en bliksem | thunder and lightning |
| door dik en dun | through thick and thin |
| zwart en wit | black and white |
| hoog en laag | high and low |
| nu of nooit | now or never |
| hart en ziel | heart and soul |
| hier en nu | here and now |
| luid en duidelijk | loud and clear |
| hemel en aarde | heaven and earth |
| groot en klein | big and small |
| kop tot teen | head to toe |
| op en neer | up and down |
| vriend en vijand | friend and foe |
| pen en papier | pen and paper |
| hier en daar | here and there |
| hoog en droog | high and dry |
| mes en vork | knife and fork |
Omgekeerde onomkeerbare paren
Ik was nieuwsgierig naar hoeveel paren er zijn die in het Nederlands een andere volgorde hebben dan in het Engels. Dat zijn er niet zo veel, blijkt.
Ik kon geen lijstje vinden met combinaties die in het Engels een andere volgorde hebben dan in het Nederlands, dus ik moest deze lange lijsten nalopen en in mijn hoofd telkens vertalen om tot onderstaand overzichtje te komen. Geen dank, hoor 😉
Kun je er nog meer bedenken? Ik hoor het heel erg graag hieronder in de comments!
| Nederlands | Engels |
| min of meer | more or less |
| eb en vloed | high tide and low tide |
| arm en rijk | rich and poor |
| peper en zout | salt and pepper |
| uit en thuis | home and away |
| pijl en boog | bow and arrow |
| groente en fruit | fruits and vegetables |
| heen en terug | back and forth |
| vraag en aanbod | supply and demand |
| ziekten en plagen | pests and diseases |
| zwemmen of verzuipen* | sink or swim |
| opgeruimd staat netjes* | neat and tidy |

Heddwen Newton geeft Engelse en Nederlandse les, en schrijft over taal.
Haar nieuwsbrief English and the Dutch kijkt in het Engels naar alle manieren waarop het Engels en het Nederlands samenkomen. Geschiedenis, vertalingen, grapjes en meer. Bijna 2000 leden al, het zou leuk zijn als je erbij komt! Abonneer je hier
Of volg me op je favoriete kanaal:
Meer lezen? GA NAAR EEN WILLEKEURIG ARTIKEL
Disclaimer: deze site is geen woordenboek. Mijn vertalingen zijn de meningen van één mens, en mijn voorbeelden zijn zelfverzonnen. Meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen.
Is feit of fabel ook een voorbeeld?
In het Engels zeggen we “fact or fiction”. Zeker een onomkeerbaar paar, maar niet eentje die in het Engels andersom is, dus!
Een betere vertaling voor “sink or swim” is “zwemmen of verzuipen”.
Super, bedankt Berna, ik pas hem aan!